Svima nam je drag kada ga vidim u novčaniku, saznajte sve o čoveku koji je na našoj navrednijoj novčanici

Društvo

Slobodan Jovanović koji je rođen u Novom Sadu, Austrougarskoj 3. decembra 1869 godine je Dar od Boga za našu Srbiju i šire, retko je naći čoveka kod nas gotovo i nemoguće sa tom širinom koju je posedovao Slobodan Jovanović. On je dobio ime Slobodan a njegova sestra  ime Pravda  prema liberalnim idealima iako se do tad imena slobodan i pravda nisu koristili kao krštena imena. Bio je sin Vladimira Jovanovića koji je bio poslednji predsednik srpskog učenog društva, takođe bio je i profesor političke ekonomije, ministar finansija, senatora i poslanika narodne skupštine

Završio je prvu beogradsku gimnaziju u Beogradu a nakon toga je otišao u inostranstvo  na studije, studirao je u Cirihu, Minhenu, Parizu a u Ženevi je završio Pravni fakultet. Ujedno je odlazio i na predavanja filozofskog fakulteta na kojem je studirala njegova sestra.

U Beogradu se vratio nakon završetka studija i pet godina je radio u ministarstvu inostranih dela Kraljevine Srbije. Za to vreme se vodio propagandni rat balkanskih država, ovaj rat se vodio zbog rešavanja makedonskog pitanja kao dela Istočnog pitanja nasleđe Osmanskog carstva. Prema nalogu ministra inostranih dela Sime lozanića, Slobodan Jovanović je 1893. Godine upućen za atašea u srpsko poslanstvo u Carigradu, gde ostaje do 1894 godine na povećanju položaj Srba u Turskoj.

Velikan srpskog naroda Slobodan Jovanović je pripada okrugu osnivača političkog i književnog lista Red i književnih časopisa Srpski pregled. Prve tekstove koje je objavio bile su književne pozorišne kritike, posebno je pažnju posvetio programu Narodnog pozorišta, scenografiji i kostimografiji, reakciji beogradske publike. Njega odlikuje pisanje radova iz različitih naučnih oblasti kao što je ustavno pravo, politička filozofija, teorija države i prava.

Pravni fakultet, koji se nalazio u zgradi kapetan mišinog zdanja do preseljenje u novu zgradu 1940 godine, imao je tu čast da u njemu radi Slobodan Jovanović. On je izabran za vanrednog profesora državnog prava na Pravnom fakultetu Velike, a ubrzo  je izabran za redovnog profesora Velike Škole 1900 godine, predavao je i međunarodno pravo, više puta je bio dekan i prodekan pravnog fakulteta i rektor Univerziteta u Beogradu, veliko zalaganje iskazao je za biblioteku Pravnog fakulteta koja se nalazi u zgradi zadužbine vladike Užičkog Vićentija Krasojevića na Topličinom Vencu 21.

Ministri, sudije, diplomate i vođe političkih stranaka bili su Jovanovićevi studenti.

U svojoj 90. toj godini preminuo je 12. og decembra 1958. godine u Londonu, u Hram Svetog Save u Londonu njegovi posmrtni ostaci su exhumirani i preneti. Slobodan je nakon opela sahranjen u pravoslavnom delu, na kome se uglavnom nalaze grobovi srba koji su u emigraciji otišli 1945 godine, na groblju Kensal Grin

Njemu je, kao predsedniku kraljevske vlade u emigraciji i kao pristalici drugačijih političkih ideja koje su se kosile sa ideologijom čije su se pristalice odnele vojnopolitičku pobedu u građanskom ratu, suđeno za političku propagandnu i materijalnu podršku antikomunističkim snagama u zemlji. Doneta je presuda Vrhovnog suda FNRJ- Vojnog veća od 15. og jula 1946. godine kojom je osuđen na lišenje slobode sa prinudnim radom u trajanju od 20 godina, gubitak političkih i pojedinih građanskih prava u trajanju od 10 godina, gubitak državljanstva i konfiskaciju celokupne imovine.

Ta presuda  je u suprotnosti sa načelima pravne države. Pravosuđe koje je tada postupalo imalo je sve odlike političkog procesa – sudilo se u grupi od 24 lica, suđenje je trajalo veoma kratko, od 10. og juna do 15. jula 1946. godine, suđeno mu je u  odsustvu. Njemu se bila uskraćena mnoga prava tokom suđenja kao što su pravo na odbranu, pravo na drugostepeni postupak.

Srpska liberalna stranka, Udruženje političkih zatvorenika i žrtava komunističkog režima, Udruženje književnika Srbije, Advokatska komora Srbije, Nada Tomić-Vuković, podneli su zahtev za rehabilitaciju Jovanović Slobodana.

Po osnovu zahteva za rehabilitaciju veće za rehabilitaciju Okružnog suda u Beogradu donelo je rešenje 2007. godine u kojem je utvrđeno da je ništava presuda Vrhovnog suda FNRJ od 15. jula 1946. godine, ništave su i sve pravne posledice, a Slobodan Jovanović se smatra neosudjivanim.

O značaju ličnosti Slobodana Jovanovića govori da je plato na Pravnom fakultetu Unverziteta u Beogradu dobio naziv o njegovom imenu kao  i to da se nalazi na novčanici od 5000 dinara.

Autor: Aleksandra Stanimorivić

 

 

 

 

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *